Voordat het een van de bekendste evenementen van Brussel en een symbool van België werd, was het Bloementapijt eerst een realiteit in Oudenaarde. Alles veranderde in 1970, toen twee lokale schepenen de stad bezochten en besloten dat zulke schoonheid op de Grote Markt moest komen. Een koninklijk bezoek bezegelde, zo lijkt het, de transfer.

(Personeel: België / Cultuur & Geschiedenis) Cristin Tomeci

Vandaag is het Bloementapijt op de Grote Markt in Brussel een van de meest spectaculaire toeristische attracties van België, een tweejaarlijks evenement dat honderdduizenden bezoekers trekt. Maar weinig mensen weten dat het verhaal van dit tapijt niet begon in het hart van de hoofdstad, maar in een kleinere stad in het hart van Vlaanderen: Oudenaarde. De waarheid is dat het eerste moderne Bloementapijt niet in Brussel werd geweven, maar tot leven kwam op de kasseien van de centrale markt van Oudenaarde. En het gebeurde allemaal dankzij het bezoek van twee schepenen uit Brussel, die zo onder de indruk waren dat ze besloten het idee voor de hoofdstad te “stelen”.

Begin in een Vlaamse stad

De eerste kleine bloementapijten verschenen al in 1952 in verschillende steden, waaronder Oudenaarde, Knokke en Rijsel. De initiatiefnemer van deze kortstondige creaties was de landschapsarchitect Etienne Stautemas, een visionair die bloemen in kunst veranderde. In Oudenaarde waren deze plantaardige tapijten al een lokale traditie, en in 1970 trok een van deze tapijten de aandacht van twee gasten uit de hoofdstad.

Het bezoek dat alles veranderde

In 1970 brachten Mevrouw Van Den Heuvel en De Heer De Rons, twee schepenen van de stad Brussel, een officieel bezoek aan Oudenaarde. Tijdens een wandeling op de centrale markt ontdekten ze een adembenemend bloementapijt, samengesteld uit duizenden bloemen. Onder de indruk van wat ze zagen, vroegen de twee lokale verkozenen zich meteen af: waarom zou Brussel niet ook zo’n evenement hebben?

Van Oudenaarde naar de Grote Markt

Het idee kreeg snel vorm. Slechts een jaar na dat bezoek, in 1971, werd het eerste Bloementapijt op de kasseien van de Grote Markt in Brussel gelegd. Het project werd gerealiseerd door Etienne Stautemas zelf, de maker van de Oudenaardse tapijten, in samenwerking met de vereniging van handelaars uit het Brusselse centrum en de Vlaamse federatie van tuinbouwers. Het eerste ontwerp, genaamd “Arabesken”, zette een norm die decennialang standhield en zelfs het model werd voor de jubileumeditie van 2022.

De rol van het koninklijk bezoek

Hoewel de legende zegt dat een koninklijk bezoek de autoriteiten overtuigde om het evenement definitief naar Brussel te verplaatsen, suggereren historische documenten dat de beslissing een praktische was, genomen door de enthousiaste schepenen. Het is mogelijk dat de aanwezigheid van de koning bij een van de eerste Brusselse tapijten het prestige van het evenement versterkte, maar de bron van inspiratie blijft zonder twijfel Oudenaarde.

Een traditie met wortels in Oost-Vlaanderen

Hoewel het Bloementapijt nu synoniem is met Brussel, blijven de wortels stevig verankerd in Oudenaarde. Bovendien komen de bloemen die voor het tapijt worden gebruikt, vooral de begonia’s, grotendeels uit Oost-Vlaanderen, uit de regio Lochristi. En in 2026 kondigde Oudenaarde aan dat het overweegt om voor het eerst sinds 2005 weer een eigen bloementapijt te maken.

Conclusie

Het verhaal van het Bloementapijt is het bewijs dat sommige van de grootste tradities van een hoofdstad een bescheiden oorsprong kunnen hebben, in een kleinere stad. Wat begon als een inspiratie op een zomerse namiddag in Oudenaarde is een symbool van België geworden, en het bezoek van twee schepenen heeft het culturele landschap van het land voor altijd veranderd.